Arşivlerde “Alaca Mescid” olarak da geçen ve 16. yüzyıla tarihlenen Hacı İlyas Mescidi, yapılan titiz kazı ve belgeleme çalışmalarıyla yeniden inşa edilerek ibadete açıldı.
Tamamlanan ihya süreciyle birlikte yalnızca fiziksel bir yapı değil, bir dönemin hafızası da bugüne taşınmış oldu.
Yürütülen arkeolojik kazılar sırasında mescidin beden duvarlarına, pencere açıklıklarına ve orijinal tuğla döşemelerine ulaşıldı. Ayrıca ikinci bir su kuyusunun daha varlığı tespit edildi.
Elde edilen veriler mescidin geçmişteki mimari düzeni hakkında önemli ipuçları sundu. Bu bilimsel bulgular ışığında yapı özgün planına sadık kalınarak ve geleneksel mimari teknikler gözetilerek yeniden inşa edildi.
